Wstęp
Hemoroidy (żylaki odbytu) to poszerzone naczynia żylne w kanale odbytu, które mogą powodować ból, krwawienie i obrzęk. Wczesna interwencja zmniejsza dyskomfort, zapobiega powikłaniom i przyspiesza powrót do pełnej sprawności. Jednym z uzupełniających metod leczenia hemoroidów jest hirudoterapia – zastosowanie pijawek lekarskich (Hirudo medicinalis).
Mechanizm działania pijawki przy hemoroidach
Podczas przyssania pijawki do skóry w okolicy odbytu uwalnia się ślina bogata w aktywne enzymy i związki, które:
-
Zmniejszają przekrwienie i obrzęk
• Bdeliny i egliny działają przeciwzapalnie, redukując stan zapalny skóry i błony śluzowej w okolicy guzka hemoroidalnego.
• Destabilaza i hemementeryna rozrzedzają krew i zapobiegają zastojowi, co zmniejsza rozmiar przekrwionych naczyń. -
Działanie przeciwzakrzepowe
• Hirudyna hamuje trombinę, co zapobiega powstawaniu skrzepów w poszerzonych żyłach hemoroidalnych.
• Dzięki rozrzedzeniu krwi łatwiej ustępuje ból i obrzęk, a gojenie przebiega szybciej. -
Przyspieszenie gojenia
• Hialuronidaza i inne enzymy ułatwiają penetrację składników odżywczych i tlenu w tkanki okołoguzkowe, wspomagając odnowę komórkową.
• Endorfiny obecne w ślinie pijawki łagodzą ból już podczas zabiegu.
Korzyści i efekty hirudoterapii przy hemoroidach
-
Zmniejszenie obrzęku i przekrwienia
Poprzez hamowanie stanu zapalnego i rozrzedzenie krwi, obrzęk hemoroidów zanika szybciej niż przy terapii samego leczenia farmakologicznego. -
Łagodzenie bólu i świądu
Endorfiny oraz enzymy przeciwzapalne w ślinie pijawki redukują dolegliwości bólowe i świąd związany z hemoroidami. -
Przyspieszone gojenie
Lepsze ukrwienie i odżywienie tkanek wokół hemoroida sprzyja szybszemu cofnięciu się zmienionych nerf zrekonstruowania śluzówki. -
Ograniczenie ryzyka powikłań
Dzięki działaniu przeciwzakrzepowemu zmniejsza się prawdopodobieństwo powstania zakrzepów w obrębie guzków, co zapobiega zakrzepowemu zapaleniu hemoroidów. -
Działanie profilaktyczne
Regularne, kontrolowane sesje zmniejszają zastój krwi w żyłach krocza i zapobiegają nawrotom hemoroidów po wyleczeniu ostrej fazy.
Wskazania do stosowania
Hirudoterapia w leczeniu hemoroidów jest polecana szczególnie w przypadkach:
-
hemoroidów I i II stopnia (guzki nie wypadły, ewentualnie cofną się samoistnie),
-
bolesnych, umiarkowanych hemoroidów III stopnia (guzki mogą się wydostawać poza kanał odbytu, ale można je odprowadzić ręcznie),
-
zakrzepowego zapalenia hemoroidów w ostrej fazie, gdy powstaje twardy, bolesny guzek,
-
przewlekłego świądu i dyskomfortu, który nie ustępuje pomimo leczenia miejscowego (maści, czopki).
Hirudoterapia może być również stosowana jako leczenie wspomagające po zabiegach chirurgicznych usunięcia hemoroidów, aby przyspieszyć gojenie i zmniejszyć ryzyko nawrotu.
Miejsca przystawiania

Okolice zakończenia kości ogonowej, krzyża, spojenia łonowego, 2-8 pijawek 1-2 razy w tygodniu.
Zalecenia pozabiegowe
Unikaj siedzenia w jednej pozycji przez dłuższy czas – najlepiej odpocząć w pozycji leżącej lub półsiedzącej przez co najmniej 2 godziny po zabiegu.
Stosuj delikatne zimne okłady na okolice odbytu, aby zmniejszyć ewentualny dyskomfort i zminimalizować obrzęk.
Utrzymuj wysoką higienę okolicy odbytu – po każdym wypróżnieniu delikatnie przemyj miejsce letnią wodą, najlepiej używając bidetu lub prysznica.
Unikaj drażniących preparatów (np. alkoholu, mydeł zawierających substancje zapachowe) w miejscu ukłucia.
Obserwuj miejsce aplikacji pijawki – jeśli krwawienie utrzymuje się dłużej niż 4 – 6 godzin lub pojawi się silny ból, należy skontaktować się z terapeutą.
Dieta bogata w błonnik i odpowiednie nawodnienie – zapobiega zaparciom, które mogłyby nasilić dolegliwości hemoroidalne.
Umów się na konsultację
Jeśli zmagasz się z uporczywymi hemoroidami, bólem, krwawieniem czy przewlekłym dyskomfortem w okolicy odbytu, skontaktuj się z nami. Hirudoterapia jest sprawdzoną metodą wspomagającą szybsze gojenie, zmniejszenie obrzęku i łagodzenie bólu, a także ograniczającą ryzyko powikłań zakrzepowych.